Mehmed Ziya Gökalp
1876 — 1924 · Türk · Türkçülük, Sosioloji fəlsəfə
„Hars milli, mədəniyyət (sivilizasiya) beynəlmiləldir.“
Bioqrafiya
Türk milliyyətçiliyinin fəlsəfi arxitektoru. Diyarbəkirdə doğulub. Durkheimin sosioloji metodunu Türk milliyyətçiliyinə tətbiq etdi. 'Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak' triloqiyası ilə Türk milləti üçün yol xəritəsi çəkdi. Hars (milli mədəniyyət) ilə mədəniyyəti (sivilizasiyanı) fərqləndirdi.
Təsiri
Türk milliyyətçiliyinin ideoloji atası. Cumhuriyyətin fəlsəfi əsasını hazırladı. Türk sosiologiyasının qurucusu.
Əsas İdeyalar
- Hars vs Mədəniyyət (Sivilizasiya) - milli mədəniyyəti qoruyaraq Qərb sivilizasiyasını qəbul etmək
- Türkçülük - Türk milli kimliğinin fəlsəfi əsası
- Durkheimçi sosiologiya - milli həmrəylik, kollektiv şüur
- Dinin ictimai funksiyası - din şəxsi deyil, ictimai bir gücdür
- Qadın azadlığı - müasir Türk qadını
- Dil sadələşdirilməsi - xalq dilinə qayıdış
Əsərləri
Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak Türkçülüğün Əsasları Türk Mədəniyyəti Tarixi