Əsas məzmuna keç
← Bütün filosoflar

Lucius Annaeus Seneca

e.ə. 4 — 65 · Roma · Stoisisizm

„Zamanın axıb getdiyindən şikayət edən çoxdur, amma onu düzgün istifadə edən azdır.“

Bioqrafiya

Roma stoik filosofu, tanınmış dramaturq, dövlət xadimi və Neron imperatorunun müəllimi. İspaniyada doğulub, Romada yüksək vəzifələr tutub. Əxlaqi məktubları və esseləri ilə stoik fəlsəfəni gündəlik həyata tətbiq edib - qəzəbi idarə etməkdən ölüm qorxusuna qədər hər mövzuda praktik tövsiyələr verib. Neron getdikcə qəddarlığa yönəldikcə saraydan uzaqlaşıb, lakin sonda Neronun əmri ilə intihara məcbur edilib. Ölüm anını stoik mərdliklə qarşılayıb. Zəngin olmasına baxmayaraq sadə həyat fəlsəfəsini təbliğ edib.

Təsiri

Müasir stoisisizm hərəkatına ən çox təsir edən qədim filosof. Əxlaqi məktubları bu gün self-help ənənəsinin klassiki sayılır. Montaigne, Petrarka və Erazm ondan dərin təsir alıblar. Koqnitiv davranış terapiyasının prinsipləri onun ideyalarını əks etdirir.

Əsas İdeyalar

  • Zamanın qısa olması - həyat qısadır, amma düzgün yaşanmırsa
  • Emosiyaların idarə edilməsi - ehtiraslar mühakimə xətalarıdır
  • Qəzəbin mənasızlığı və onun nəzarəti
  • Fəzilətli həyat yeganə yaxşılıqdır
  • Premeditatio malorum - pis hadisələri əvvəlcədən düşün
  • Ölümü düşünmək həyatı dəyərli edir

Əsərləri

Həyatın qısalığı haqqında Əxlaqi məktublar (Lucilius-a 124 məktub) Qəzəb haqqında Ruhun sakitliyi haqqında Medea (faciə)