Abderalı Protagoras
e.ə. 490 — e.ə. 420 · Yunan (Abdera) · Sofistika
„İnsan bütün şeylərin ölçüsüdür: mövcud olan şeylərin mövcudluğunun, mövcud olmayan şeylərin mövcud olmadığının.“
Bioqrafiya
Tarihin ilk peşəkar müəllimi, sofistlər arasında ən görkəmlisi. Puldəyər müqabilində hitabət və mübahisə sənətini öyrədirdi. Afinalı seçkinlər onu çox dəyərli hesab edirdi - Perikles onu Thurii şəhərinin qanunlarını yazmağa dəvət etmişdi. Tanrılar haqqında agnostik görüşlərə görə Afinadan sürgün edilib, kitabları yandırılıb. Platonun dialoqlarından birinin qəhrəmanıdır.
Təsiri
Subyektivizmin, relativizmin və pragmatizmin sələfi. Müasir nitq sənəti, dil fəlsəfəsi və multikulturalizm anlayışları onun ideyalarından bəslənir. Platonun kəskin tənqidi onu tarix boyunca sofizmin simvoluna çevirmişdir.
Əsas İdeyalar
- İnsan hər şeyin ölçüsüdür - subyektivizmin əsaslanması
- Həqiqət nisbidir - hər kəs üçün fərqli ola bilər
- Hər mövzunun iki əks tərəfi var (dissoi logoi)
- Tanrılar haqqında bilgimiz mümkün deyil - agnostisizm
- Retorika sənəti öyrədilə bilər
- Dil sosial müqaviləyə əsaslanır
Əsərləri
Həqiqət haqqında (fraqmentlər) Tanrılar haqqında (fraqmentlər)