Əsas məzmuna keç
← Bütün filosoflar

John Stuart Mill

1806 — 1873 · İngilis · Utilitarizm, Liberalizm

„Narazı Sokrat olmaq razı donuzdan yaxşıdır.“

Bioqrafiya

Utilitarizmi inkişaf etdirib onu daha insani formaya salan filosof, iqtisadçı və siyasi aktivist. Atası Ceyms Mil onu uşaq dahi kimi yetişdirib - 3 yaşında Yunanca, 8 yaşında Latınca oxuyub. 20 yaşında ağır depressiya keçirib, şeir və incəsənətin onu xilas etdiyini yazıb. Bentamın kəmiyyət utilitarizmini keyfiyyətcə inkişaf etdirib - bütün həzzlər bərabər deyil, intellektual həzzlər fiziki həzzlərdən üstündür. Harriet Taylor ilə uzun illik intellektual əməkdaşlığı və nikahı əsərlərinə dərin təsir edib. Parlamentdə qadınlara səsvermə hüququ verilməsi təklifini irəli sürən ilk deputat olub.

Təsiri

Liberal demokratiyanın fəlsəfi əsasını möhkəmləndib. İnsan hüquqları, feminizm (ikinci dalğa feminist hərəkatına ilham), söz azadlığı və çoxmədəniyyətlilik müzakirələri birbaşa Mildən qaynaqlanır. Müasir iqtisadiyyat, hüquq fəlsəfəsi və siyasi nəzəriyyədə fundamental istinad mənbəyidir.

Əsas İdeyalar

  • Ali və aşağı həzzlər - keyfiyyət fərqi var
  • Zərər prinsipi - başqasına zərər verməyincə azadsan
  • Ən çox insana ən çox xoşbəxtlik
  • Qadın hüquqları və gender bərabərliyi
  • Söz və düşüncə azadlığı mütləq olmalıdır
  • Azlıqların çoxluğun zülmündən qorunması

Əsərləri

Azadlıq haqqında Utilitarizm Qadınların tabeliyi Siyasi iqtisadın prinsipləri Avtobioqrafiya