Daniel Clement Dennett
„Şüuru izah etmək onu ortadan qaldırmaq deyil — necə işlədiyini anlamaqdır.“
Bioqrafiya
Darvinizmi fəlsəfəyə ən dərindən tətbiq edən düşünür, 'Dörd Atlı'dan biri. Bostonalı hüquqçu ailədə doğulub. Oksfordda Gilbert Ryle ilə oxudu. Tafts universitetinin professoru olaraq şüur, free will, din haqqında fizikalist-evrimsel yanaşmasını inkişaf etdirdi. Riçard Dokins, Sem Harris, Kristofer Hikens ilə yeni ateizm hərəkatının intellektual sütunu oldu.
Təsiri
Zehin fəlsəfəsi, koqnitiv elm, evrimsel psixologiya, din fəlsəfəsi üzərindəki təsiri böyükdür. Şüur haqqında fizikalist mövqenin ən güclü müdafiəçisi.
Əsas İdeyalar
- Şüur bir illüziyadır — heterofenomonologiya
- Çoxlu qaralamalar modeli — şüurun vahid 'teatrı' yoxdur
- Darvinizm universal turşudur — hər şeyi həll edir
- Memetika — kulturel replikatorlar (Dokins ilə)
- Qəsdiyyət mövqeyi — sistemlərə inanc atfetmek faydalıdır
- Azad iradə uyumludur — deterministik dünyada mənalıdır
Əsərləri
Əlaqəli Terminlər
Determinizm və azad iradənin uyğunlaşa biləcəyi görüş
Şüur və maddə arasındakı əlaqənin təbiəti
Subyektiv təcrübə, özünün farkında olmaq
Azad iradə və determinizm bir yerdə ola bilməzmi?
Subyektiv, fenomenal təcrübələr ('necə hiss olunur')
Maşınların düşünə biləcəyi və şüurlu ola biləcəyi məsələsi
Fiziki bilgi qualia-nı izah edə bilməzmi?
Fenomenal şüurun (hisslərin və subyektiv təcrübələrin) əslində bir illüziya olması nəzəriyyəsi