Əsas məzmuna keç
← Bütün filosoflar

Giordano Bruno

1548 — 1600 · İtalyan · Panteizm, Kosmologiya fəlsəfəsi

„Bəlkə siz hökmü məndən böyük qorxu ilə oxuyursunuz, mən onu məndən böyük cəsarətlə dinləyirəm.“

Bioqrafiya

Elm azadlığının şəhidi, sonsuz kainat fəlsəfəsinin qurucusu. Nolada doğulub, dominikan rahibi oldu, lakin kilsənin doqmalarını rədd etdiyi üçün qaçmaq məcburiyyətində qaldı. İngiltərə, Fransa, Almaniya, İtaliyada yaşadı. Kopernikus sistemini qəbul edib onu genişləndirdi — kainat sonsuzdur, mərkəz yoxdur, sonsuz dünyalar var. İnkvizisiya onu tutdu, 8 il zindanda saxladıkdan sonra Romada Campo de' Fiori meydanında diri-diri yandırdı.

Təsiri

Müasir kosmologiyanın fəlsəfi öncülü. Elm azadlığının, vicdan azadlığının simvolu oldu. Leybnisin monad nəzəriyyəsinə, Spinozanın panteizminə birbaşa təsir etdi. Romasındakı heykəli bu gün elm azadlığının simvoludur.

Əsas İdeyalar

  • Sonsuz kainat - Kainatın mərkəzi yoxdur, hər nöqtə mərkəzdir
  • Çoxsaylı dünyalar - sonsuz sayda ulduz sistemi mövcuddur
  • Panteizm - Tanrı kainatın içindədir, kainatdan ayrı deyil
  • Monadlar - varlığın bölünməz mənəvi elementləri (Leybnis öncülü)
  • Birlik və çoxluq - mütləq birlik sonsuz çoxluqda təzahür edir
  • Həqiqət üçün ölmək - vicdanın azadlığı

Əsərləri

De l'Infinito, Universo e Mondi (Sonsuzluq, Kainat və Dünyalar haqqında) La Cena de le Ceneri De la Causa, Principio et Uno Spaccio de la Bestia Trionfante